بانی سفره امام حسین، خود سیدالشهداست

به گزارش روابط عمومی سازمان تبلیغات اسلامی، هیأت در ایران امروز، دیگر تنها یک نهاد مذهبی یا محلی برای برگزاری مراسم عزاداری نیست؛ نهادی اجتماعی است که در بزنگاه‌های مختلف، از بحران‌های طبیعی گرفته تا تحولات فرهنگی و اجتماعی، حضوری مؤثر و تعیین‌کننده داشته است. در سال‌های اخیر نیز همزمان با تجربه روزهای پرالتهاب، هیأت‌ها بار دیگر به یکی از مهم‌ترین بسترهای همبستگی اجتماعی، خدمت‌رسانی مردمی و بازتولید سرمایه اجتماعی تبدیل شدند؛ جایی که هم سفره‌های اطعام گسترده‌تر شد، هم پرچم‌های مقاومت بالاتر رفت و هم میدان برای حضور نسل جدید باز ماند.
محسن عراقی، مداح اهل‌بیت(ع)، معتقد است هیأت را نمی‌توان صرفاً از دریچه مناسک و آیین‌ها دید؛ از نگاه او، هیأت در امتداد مکتب عاشورا، هم محل تبیین است، هم میدان مقاومت، هم پایگاه خدمت و هم بستری برای پیوند مردم با آرمان‌هایی که ریشه در فرهنگ حسینی دارد. او در گفت‌وگو با ما از کارکردهای اجتماعی هیأت در سال‌های اخیر سخن گفته است.

از کرونا تا میدان‌داری هیأتی‌ها در روزهای بحران
عراقی معتقد است برای فهم نقش امروز هیأت‌ها باید چند سال به عقب بازگشت. او می‌گوید:«التهاب و شرایط ویژه‌ای که جامعه در سال‌های اخیر تجربه کرده، تنها به رخدادهای اخیر محدود نیست و ریشه آن را باید از سال ۱۳۹۹ و هم‌زمان با شیوع کرونا دنبال کرد؛ جایی که «جنگ به یک شیوه مدرن» آغاز شد و جامعه وارد دوره‌ای از التهاب شد.»
این مداح اهل‌بیت(ع) با اشاره به حوادث و رخدادهای سال‌های اخیر، برجسته‌ترین نقش را متعلق به نیروهای هیأتی می‌داند و تأکید می‌کند: «پاسداران، بسیجیان و نیروهای مردمی برخاسته از هیأت‌ها در همه میدان‌ها حضور داشته‌اند. این نیروها در بحران‌هایی همچون سیل و زلزله، در اردوهای جهادی و بسیج و همچنین در تأمین امنیت مردم نقش‌آفرینی کرده‌اند.»
عراقی تأکید می‌کند: «امروز نیز میدان‌داران اصلی فعالیت‌های مردمی همان «نوکران مردم» هستند که از دل هیأت‌ها برخاسته‌اند و در صحنه حضور دارند.»

                                              
«در خیمه حسینیم»؛ ادامه یک مسیر تاریخی
عراقی برای تبیین شعار مشترک هیأت‌های امسال، «در خیمه حسینیم، خونخواه و جان‌فداییم»، به مجموعه «آفتاب در مصاف» ارجاع می‌دهد و معتقد است که ابعاد حادثه عاشورا و نسبت آن با مسائل امروز را می‌توان در این چارچوب فهم کرد. 
او با یادآوری سخنان امام خمینی(ره) درباره قیام پانزدهم خرداد، تأکید می‌کند: «این حرکت در امتداد مسیر اهل‌بیت(ع) تعریف شده و امروز نیز همین مسیر ادامه دارد. همان‌گونه که «امام شهید» بر بیعت نکردن و ایستادگی تأکید داشت، جامعه امروز نیز خود را در امتداد همان مسیر می‌بیند.»
این مداح اهل‌بیت(ع) با اشاره به جایگاه «امام شهید» می‌گوید: «او همه وجود خود را برای مردم، آینده کشور و این سرزمین به میدان آورد و از همین رو مردم همچنان نسبت به او احساس وفاداری دارند.»
عراقی معتقد است ایران در سایه ولایت و در امتداد مکتب امیرالمؤمنین(ع) معنا پیدا می‌کند و مفهوم خونخواهی نیز در همین چارچوب قابل فهم است.
او می‌گوید: «با وجود مشکلات اقتصادی، تعدیل نیروها و دشواری‌های معیشتی، مردم از آرمان‌های خود دست نکشیده‌اند و همچنان بر مواضع خود ایستاده‌اند.»

حضور در میدان؛ روایتی تازه از فرهنگ عاشورا
عراقی حضور پرشور و مستمر مردم در ماه‌های اخیر را نشانه‌ای روشن از روحیه عاشورایی جامعه می‌داند. او تأکید می‌کند که این روحیه، کاملاً ریشه در فرهنگ عاشورا دارد و آنچه در این مدت رخ داده «معجزه» است؛ اتفاقی که پس از گذشت بیش از صد روز همچنان تداوم یافته است.
این مداح اهل‌بیت(ع) می‌گوید: «مردم این روزها خود را در یک جبهه و خط مقدم می‌بینند؛ جبهه‌ای که سلاح آن، پرچم است. مردم با در دست گرفتن پرچم ایران و به اهتزاز درآوردن آن، نوعی حضور و مقاومت جمعی را تجربه می‌کنند و از الان از دلتنگی برای این شب‌ها، این استقامت‌ها و این همدلی سخن می‌گویند.»
عراقی تصریح می‌کند: «حضور مردم در میدان را باید امتداد همان ندای «لبیک یا حسین» دانست و معتقد است این حضور، تجلی همان روحیه‌ای است که در مکتب عاشورا شکل گرفته است.»

سفره‌ای که صاحبش خود بانی آن است
با وجود مشکلات اقتصادی، افزایش هزینه‌ها و فشارهای معیشتی، سفره‌های امام حسین(ع) همچنان برپا می‌شوند و در بسیاری از موارد حتی پررونق‌تر از گذشته به کار خود ادامه می‌دهند.  عراقی راز ماندگاری و گسترش سفره‌های امام حسین(ع) را در یک باور عمیق مردمی جست‌وجو می‌کند و می‌گوید: «ما همه زندگیمان را مدیون نگاه سیدالشهدا(ع) هستیم و خود امام حسین(ع) بانی جلسات خودش است.»
او این مسیر را توفیقی الهی می‌داند و معتقد است خدمت در دستگاه سیدالشهدا(ع) ارزش چنین سختی‌هایی را دارد.
این مداح اهل‌بیت(ع) در ادامه به حکایتی اشاره می‌کند که از فردی شنیده است؛ داستان مردی در عراق که در روزگار یکی از خلفای عباسی برای سیدالشهدا(ع) روضه برپا می‌کرد. به گفته او، حاکم وقت همه دارایی‌های آن مرد را از او می‌گیرد و شرایطی ایجاد می‌کند که دیگر امکان برگزاری مجلس عزاداری نداشته باشد.
عراقی روایت می‌کند که در ادامه آن داستان، همسر مرد به او پیشنهاد می‌دهد برای تأمین هزینه‌های روضه امام حسین(ع) فرزندشان را بفروشد.
او با اشاره به پایان این حکایت می‌گوید: «پیام اصلی این است که «متولی امام حسین بدهکار کسی نمی‌شود» و بسیاری از فعالان هیأتی نیز با همین باور و اندیشه در این مسیر قدم برمی‌دارند و سختی‌ها را به جان می‌خرند.»

                                               
از روضه تا تبیین؛ رسالت هیأت در روزگار امروز
عراقی معتقد است، مهم‌ترین مسئولیت و رسالت هیأتی‌ها در شرایط امروز، «تبیین» است. او با استناد به سخنان «امام شهید» می‌گوید: «به عنوان یک روضه‌خوان امام حسین(ع)، وظیفه خود می‌دانم برای کسانی که امام حسین(ع) را قبول دارند و برای ایشان اشک می‌ریزند، این پرسش را مطرح کنم که آیا امام حسین(ع) برای تشکیل حکومت قیام کرد، برای شهادت به میدان آمد یا هر دو؟» 
عراقی تأکید می‌کند که به تعبیر «امام شهید»، وجه سومی نیز در این میان وجود دارد و آن «تکلیف» است؛ همان آغاز یک حرکت و نقطه شروع مقاومت.
او می‌گوید: «مقاومت، به تعبیر امروزی و مدرن آن، از مکتب اباعبدالله الحسین(ع) آغاز شده و خون سیدالشهدا(ع) تا ابد بنیان کفر را متزلزل کرده است.»
این مداح اهل‌بیت(ع) با اشاره به روایتی از «امام شهید» درباره حضرت علی‌اصغر(ع) می‌گوید: «امام حسین(ع) کودک شش‌ماهه خود را به گونه‌ای به میدان آورد که سپاه دشمن گمان می‌کرد قرآنی زیر عبا قرار دارد، اما هنگامی که کودک را مشاهده کردند، با واقعیت روبه‌رو شدند.»
به اعتقاد او اگر از منظر تاریخی به عاشورا نگاه کنیم، همان‌گونه که حضرت علی‌اصغر(ع) به سند مظلومیت سیدالشهدا(ع) تبدیل شد، در روزگار معاصر نیز نمونه‌هایی مثل کودکان میناب وجود دارند که می‌توان آن‌ها را سند مظلومیت جمهوری اسلامی دانست.
عراقی در ادامه با اشاره به نقش حضرت امام سجاد(ع) و حضرت زینب(س) پس از واقعه عاشورا، می‌گوید آنچه عاشورا را ماندگار کرد، تنها میدان نبرد نبود، بلکه خطبه‌ها و تبیین‌های پس از آن بود. 
به گفته او، «امام شهید» بارها بر این نکته تأکید کرده بود که اگرچه در آن روزگار افراد اندکی در کنار امام سجاد(ع) باقی ماندند، اما خطبه‌های انقلابی امام سجاد(ع) و حضرت زینب(س) توانست مسیر تاریخ را تغییر دهد، حقیقت عاشورا را حفظ کند و ورق را به سود جبهه حق برگرداند.
عراقی معتقد است امروز نیز جامعه در امتداد همان مسیر قرار دارد و «روزهای سیدالشهدا در بستر مقاومت» یا به تعبیر دیگر «مقاومت در بستر روضه سیدالشهدا(ع)» ادامه همان تفکر و اندیشه عاشورایی است.
این مداح اهل‌بیت(ع) تأکید می‌کند: «اندیشه امام حسین(ع) چیزی جز اندیشه مقاومت نیست و شعار «هیهات منا‌الذلة» همچنان به عنوان یکی از مهم‌ترین پیام‌های عاشورا در برابر جوامع قرار دارد. ندای «هل من ناصر ینصرنی» سیدالشهدا(ع) هنوز هم در سراسر عالم شنیده می‌شود و همین پیام، مسئولیت امروز هیأتی‌ها را سنگین‌تر کرده است.»
عراقی در پایان بار دیگر بر نقش تبیینی مداحان تأکید می‌کند و می‌گوید: «مهم‌ترین وظیفه مداح امروز آن است که پیام خود را در قالب شعر، حماسه، ادبیات و موسیقی به نسل جدید منتقل کند.»
او معتقد است پیش از هر چیز باید سخنان نسل جوان را شنید، زیرا آنان از شنیدن نصیحت‌های یک‌طرفه خسته شده‌اند. شنیدن، فهمیدن و سپس تبیین کردن، راه ارتباط با نسل جدید است؛ نسلی که می‌تواند ایران اسلامی را به همان قله‌ای برساند که «امام شهید» از آن سخن گفته است.

منبع: فارس